Włochy: rośnie liczba zakażeń przenoszonych drogą płciową. Eksperci apelują o więcej testów i edukację

• 

We Włoszech rośnie liczba zgłaszanych zakażeń przenoszonych drogą płciową (STI). Według danych Włoskiego Narodowego Instytutu Zdrowia (ISS) w 2024 roku odnotowano prawie 8 tys. przypadków, o 12 proc. więcej niż rok wcześniej. Szczególnie szybko zwiększa się liczba zakażeń chlamydią i rzeżączką. Eksperci wskazują na potrzebę poprawy dostępu do badań, wczesnego leczenia i profilaktyki, a także wzmocnienia edukacji seksualnej.

Jednym z najbardziej widocznych trendów jest wzrost liczby zakażeń chlamydią. W 2024 roku liczba zgłoszonych przypadków była o 41,5 proc. wyższa niż rok wcześniej. Wśród mężczyzn homoseksualnych i biseksualnych wzrost wyniósł 61,2 proc. Szczególnie często zakażenie wykrywano wśród młodych osób w wieku 15–24 lat.

W latach 2010–2024 liczba zgłoszonych przypadków rzeżączki wzrosła pięciokrotnie. W 2024 roku odnotowano 1555 przypadków, a w latach 2021–2024 liczba zgłoszeń zwiększyła się o 84 proc. W przypadku kiły we wczesnym stadium liczba zgłoszeń wzrosła natomiast o 16 proc. między 2021 a 2024 rokiem. W ostatnim roku sprawozdawczym zarejestrowano 695 nowych przypadków.

Według raportu ISS mężczyźni stanowili 78,7 proc. wszystkich zarejestrowanych przypadków STI w 2024 roku, a kobiety – 21,3 proc. Mediana wieku osób zakażonych wynosiła 33 lata.

W latach 2021–2024 liczba zgłaszanych zakażeń przenoszonych drogą płciową wśród mężczyzn uprawiających seks z mężczyznami (MSM) wzrosła o około 58 proc. Dla porównania, we wszystkich analizowanych grupach populacji łączny wzrost wyniósł około 30 proc.

Ta grupa stanowiła również większość zarejestrowanych przypadków niektórych zakażeń. Mężczyźni uprawiający seks z mężczyznami odpowiadali za 54,7 proc. przypadków rzeżączki w 2024 roku oraz 73,3 proc. zgłoszeń kiły we wczesnym stadium.

Raport odnotowuje również 59 przypadków mpox zarejestrowanych we Włoszech od czerwca 2023 do grudnia 2024 roku. 91,5 proc. z nich dotyczyło mężczyzn uprawiających seks z mężczyznami. W 2024 roku wykryto także 64 przypadki ziarnicy wenerycznej pachwin (LGV), zakażenia wywoływanego przez określone szczepy bakterii Chlamydia trachomatis. Była to najwyższa liczba od 1991 roku.

Dane ISS zwracają uwagę na związek między zakażeniami przenoszonymi drogą płciową a HIV. W 2024 roku przebadano pod kątem HIV 4981 osób z rozpoznanym STI. Pozytywny wynik uzyskało 599 osób, co odpowiada 12 proc. badanej grupy.

Instytut podkreśla znaczenie oferowania testów na HIV osobom, u których zdiagnozowano inne zakażenie przenoszone drogą płciową. Zaleca również zwiększenie dostępności badań przesiewowych w kierunku wirusowego zapalenia wątroby typu B i C.

Raport analizuje także stosowanie profilaktyki przedekspozycyjnej HIV (PrEP). Spośród 8441 osób z STI, od których w okresie od czerwca 2023 do grudnia 2024 roku zebrano informacje na ten temat, 15 proc. deklarowało, że przynajmniej raz stosowało PrEP.

PrEP zmniejsza ryzyko zakażenia HIV, ale nie chroni przed innymi STI, takimi jak chlamydioza, rzeżączka czy kiła. Dlatego eksperci podkreślają znaczenie regularnych badań oraz stosowania prezerwatyw jako elementów profilaktyki.

Anna Teresa Palamara, kierująca wydziałem chorób zakaźnych ISS, określiła rozwój sytuacji jako alarmujący i zaapelowała o skoordynowane działania. Według niej sama diagnostyka lub profilaktyka nie wystarczą – potrzebne jest podejście łączące wczesne wykrywanie i leczenie zakażeń, szczepienia oraz rzetelną edukację zdrowotną.

Wśród rekomendowanych działań znalazły się rozszerzenie programów szczepień przeciwko HPV oraz wirusowemu zapaleniu wątroby typu A i B, częstsze oferowanie testów na HIV, a także skuteczniejsze informowanie o objawach i możliwych powikłaniach STI. Eksperci wskazują również na potrzebę sprawniejszego powiadamiania partnerów seksualnych osób zakażonych, aby umożliwić im badania i, w razie potrzeby, leczenie.

Dane dotyczące stosowania prezerwatyw również wskazują na potrzebę dalszej edukacji. Według przytoczonych w materiale wyników jedynie 4,6 proc. respondentek deklarowało używanie prezerwatywy podczas każdego stosunku seksualnego.

Debata o profilaktyce toczy się we Włoszech równolegle ze sporem politycznym dotyczącym edukacji seksualnej w szkołach. Rząd Giorgii Meloni popiera rozwiązania ograniczające sposób prowadzenia takich zajęć, a przeciwnicy zmian zabiegają o referendum.

ISS apeluje o długofalowy krajowy program profilaktyki STI, który połączy dostęp do opieki medycznej, badania, szczepienia i edukację. Celem jest wcześniejsze wykrywanie zakażeń, ograniczenie ich transmisji i zmniejszenie ryzyka powikłań.