Big Tech zbliża się do europejskiej skrajnej prawicy, by osłabić unijne regulacje cyfrowe – alarmuje nowy raport

Nowy raport organizacji Corporate Europe Observatory i LobbyControl ujawnia, że największe amerykańskie firmy technologiczne – m.in. Google, Meta i Microsoft – zacieśniły współpracę z europejską skrajną prawicą, by wywrzeć presję na Komisję Europejską w sprawie deregulacji sektora cyfrowego. Chodzi przede wszystkim o pakiet Digital Omnibus, który opóźnia wejście w życie AI Act oraz osłabia ochronę danych osobowych wynikającą z RODO i ePrivacy.

Według autorów raportu działania Komisji w dużym stopniu pokrywają się z postulatami lobbingowymi Big Techu, a jednocześnie poważnie uderzają w prawa cyfrowe obywateli UE. Firmy technologiczne znacząco zwiększyły liczbę spotkań z europosłami skrajnej prawicy, którzy popierają dalsze „upraszczanie” i ograniczanie regulacji. Tylko Meta odbyła w tej kadencji 38 spotkań z europosłami z grup ECR, Patriots for Europe i Europe of Sovereign Nations – wobec zaledwie jednego w poprzedniej kadencji.

Budżet lobbingowy sektora cyfrowego wzrósł w ciągu dwóch lat o ponad 33 proc., a dodatkowym czynnikiem nacisku są groźby administracji Donalda Trumpa dotyczące ceł wobec UE za regulowanie amerykańskich firm technologicznych. Autorzy raportu podkreślają, że deregulacja w silnie zmonopolizowanym rynku w praktyce wzmacnia dominację Big Techu, zamiast zwiększać konkurencyjność Europy.

Raport wskazuje też konkretne zmiany: rozszerzenie pojęcia „uzasadnionego interesu”, co może umożliwić wykorzystywanie wrażliwych danych do trenowania AI, opóźnienie rejestracji systemów wysokiego ryzyka oraz większą swobodę firm w samodzielnej ocenie ryzyka. Krytycy ostrzegają, że osłabia to ochronę obywateli, zwłaszcza w kontekście dezinformacji, deepfake’ów i ingerencji w wybory.

Komisja Europejska oraz lobbyści zaprzeczają zarzutom, twierdząc, że proces był transparentny i służy konkurencyjności całej UE. Organizacje społeczne apelują jednak o odrzucenie Digital Omnibus w obecnym kształcie, uznając go za zagrożenie dla dorobku UE w zakresie ochrony prywatności i kontroli nad potęgą firm technologicznych.