Słowacja odrzuca wyrok TSUE. Rząd nie uzna małżeństw jednopłciowych zawartych za granicą

Rząd Słowacji zapowiedział, że nadal będzie odmawiał uznawania małżeństw i zarejestrowanych związków partnerskich osób tej samej płci zawartych za granicą, mimo orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), które nakazuje państwom członkowskim respektowanie takich związków dla celów wynikających z prawa UE.

Minister spraw wewnętrznych Matúš Šutaj Eštok w opublikowanym w mediach społecznościowych nagraniu oświadczył, że słowacka konstytucja jednoznacznie definiuje małżeństwo jako związek kobiety i mężczyzny. Jego zdaniem definicja ta obowiązuje niezależnie od tego, czy małżeństwo zostało legalnie zawarte w innym państwie. Dodał, że ewentualna zmiana może nastąpić wyłącznie poprzez nowelizację konstytucji, a nie w wyniku stosowania zagranicznych dokumentów czy formularzy.

Podobne stanowisko już w czerwcu zajął premier Robert Fico, podkreślając, że słowackie prawo nie przewiduje rejestracji związków partnerskich osób tej samej płci. Zakaz zawierania małżeństw jednopłciowych został wpisany do konstytucji Słowacji w 2014 roku.

Spór dotyczy pary mężczyzn, którzy zawarli małżeństwo w Austrii i bezskutecznie próbowali zarejestrować je w słowackim urzędzie stanu cywilnego. Po odmowie zapowiedzieli podjęcie kroków prawnych, uznając decyzję władz za bezprawną, oraz zaapelowali do innych par jednopłciowych o dochodzenie swoich praw.

W listopadzie 2025 roku TSUE orzekł, że państwa członkowskie Unii Europejskiej są zobowiązane uznawać małżeństwa osób tej samej płci legalnie zawarte w innym kraju UE w zakresie praw wynikających z unijnych przepisów, w szczególności dotyczących swobody przemieszczania się i prawa do życia rodzinnego. Wyrok zapadł w sprawie polskiego małżeństwa dwóch mężczyzn, którzy pobrali się w Niemczech i napotkali trudności z uznaniem swojego związku po powrocie do Polski.

Według TSUE odmowa uznania takich małżeństw narusza prawo obywateli UE do swobodnego przemieszczania się i pobytu oraz prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego.

Stanowisko słowackiego rządu wpisuje się w szersze zaostrzenie przepisów dotyczących osób LGBTQ+ w tym kraju. W ostatnich latach ograniczono m.in. możliwość adopcji dzieci wyłącznie do małżeństw, wykluczono prawne uznanie osób niebinarnych i interpłciowych oraz zaostrzono przepisy dotyczące prawnego uzgodnienia płci. W związku z tymi zmianami Komisja Europejska wszczęła wobec Słowacji postępowanie w sprawie naruszenia prawa Unii.

Słowacja pozostaje jednym z nielicznych państw członkowskich UE, obok Polski, Bułgarii i Rumunii, które nie przewidują ani małżeństw, ani zarejestrowanych związków partnerskich dla par jednopłciowych. Nie wiadomo jeszcze, czy zapowiedziana odmowa wykonania wyroku TSUE doprowadzi do kolejnych działań prawnych ze strony Komisji Europejskiej.