Brazylia: Liczba zgłoszeń przypadków LGBTfobii wzrosła o ponad 35 proc. w ciągu roku

Liczba zgłoszeń dotyczących przestępstw motywowanych homofobią i transfobią w Brazylii wzrosła o 35,6 proc. między 2024 a 2025 rokiem – wynika z najnowszego Brazylijskiego Rocznika Bezpieczeństwa Publicznego, opublikowanego przez Brazylijskie Forum Bezpieczeństwa Publicznego. Dane uwzględniają przestępstwa kwalifikowane na podstawie przepisów o rasizmie, zgodnie z orzeczeniem Federalnego Sądu Najwyższego (STF), który w 2019 roku uznał homofobię i transfobię za formy dyskryminacji podlegające tym regulacjom.

W 2025 roku odnotowano 5452 zgłoszenia dotyczące przestępstw motywowanych uprzedzeniami wobec osób LGBTQIA+, co czyni dyskryminację najczęściej zgłaszanym przestępstwem przeciwko tej społeczności. Raport wskazuje również na wzrost liczby zgłoszonych gwałtów na osobach LGBTQIA+ o 1,9 proc. oraz umyślnych uszkodzeń ciała o 7,3 proc.

Najwięcej przypadków homofobii i transfobii odnotowano w stanie São Paulo, gdzie liczba zgłoszeń wzrosła o 54,8 proc., osiągając 1478 przypadków. Największe wzrosty procentowe zanotowano natomiast w Amazonasie, gdzie liczba zgłoszeń zwiększyła się z pięciu do 21 (320 proc.), w Minas Gerais – z 15 do 40 (166,7 proc.) oraz w Sergipe – z 20 do 40 (100 proc.).

Jeśli chodzi o przypadki umyślnego uszkodzenia ciała wobec osób LGBTQIA+, najwięcej zgłoszeń odnotowano w stanie Rio Grande do Sul (975), a następnie w Pernambuco (695) i Minas Gerais (662). Jednocześnie w Mato Grosso do Sul, Mato Grosso i Roraimie liczba zgłoszeń dotyczących homofobii i transfobii spadła o ponad 57 proc.

Autorzy raportu ostrzegają jednak, że dane nie odzwierciedlają pełnej skali przemocy. Choć oficjalne statystyki wskazują na spadek liczby zabójstw osób LGBTQIA+ o 14,2 proc., badacze podkreślają, że jest to najprawdopodobniej efekt niekompletnych danych, a nie rzeczywistej poprawy bezpieczeństwa.

Problemem pozostają luki w systemie gromadzenia danych. W São Paulo, Rio de Janeiro i Acre policyjne formularze nie zawierają odrębnych pól dotyczących orientacji seksualnej i tożsamości płciowej ofiar, co utrudnia prawidłową klasyfikację przestępstw. Cztery stany – Bahia, Maranhão, Rio de Janeiro i Santa Catarina – nie przekazały natomiast żadnych danych dotyczących przestępstw z nienawiści motywowanych homofobią lub transfobią za 2025 rok.

Na rozbieżności zwraca uwagę także organizacja Gay Group of Bahia (GGB), która odnotowała 237 zabójstw osób LGBTQIA+ w analizowanym okresie – o 50 więcej niż wynika z danych przekazanych przez władze stanowe.

Eksperci wskazują również na prawdopodobne zaniżanie liczby zgłoszeń dotyczących przemocy seksualnej. Przykładowo w stanie São Paulo oficjalnie odnotowano zaledwie dwa takie przypadki w ciągu roku, a w Goiás nie zgłoszono ani jednego. Zdaniem badaczy może to świadczyć o niechęci ofiar do ujawniania swojej orientacji seksualnej lub tożsamości płciowej organom ścigania oraz o problemach z właściwym rejestrowaniem takich przestępstw.

Badaczki Juliana Brandão i Gabriela Oliveira podkreślają, że mimo obowiązywania orzeczenia Federalnego Sądu Najwyższego z 2019 roku, praktyka stosowania prawa pozostaje nierówna. Brak jednolitych procedur w systemach policyjnych sprawia, że kwalifikacja przestępstwa często zależy od indywidualnej oceny funkcjonariusza przyjmującego zgłoszenie.

Autorzy raportu wskazują, że poprawa jakości danych oraz ujednolicenie sposobu rejestrowania przestępstw motywowanych uprzedzeniami są niezbędne do skuteczniejszego przeciwdziałania przemocy wobec osób LGBTQIA+ w Brazylii.

źródło GAY1